สิ่งสำคัญที่ควรทราบ
นมแม่เป็นอาหารที่ดีที่สุดสำหรับทารก เราสนับสนุนคำแนะนำขององค์การอนามัยโลกในการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียวในช่วง 6 เดือนแรกของชีวิต จากนั้นเริ่มให้อาหารเสริมตามวัยที่ปลอดภัยอย่างเหมาะสมร่วมกับนมแม่จนครบ 2 ปี หรือนานกว่านั้น การได้รับโภชนาการที่ดีและสมดุลของมารดาในช่วงให้นมบุตรจึงมีความสำคัญยิ่ง ทั้งนี้ หากมีความจำเป็นต้องใช้นมผสม ควรปรึกษาแพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพก่อนตัดสินใจ และควรปฏิบัติตามข้อแนะนำในการเตรียมและการใช้อย่างระมัดระวังเพื่อสุขภาพที่ดีของลูกรัก
โภชนาการที่ดีควบคู่กับการส่งเสริมพัฒนาการในแต่ละช่วงวัย คือ รากฐานสำคัญสำหรับการเจริญเติบโตของลูกรัก ฮาร์ททูฮาร์ทคลับ พร้อมเคียงข้างคุณแม่ ด้วยข้อมูลด้านโภชนาการและพัฒนาการที่เป็นประโยชน์ เพื่อสนับสนุนคุณภาพชีวิตที่ดีของทั้งคุณแม่และลูกรัก
ตรวจสอบบทความโดย: หนึ่งฤทัย อินทะไชย
พยาบาลศาสตรบัณฑิต การพยาบาลและการผดุงครรภ์
"อาการปวดท้องน้อยหน่วงเป็นอาการที่จะพบได้ในช่วงท้ายของการตั้งครรภ์ แนะนำคุณแม่สังเกตุอาการท้องแข็งร่วมด้วยเพราะเป็นสัญญานว่าคุณแม่จะมีอาการใกล้คลอดได้หากท้องแข็งต่อเนื่องและถี่มากขึ้น โดยสังเกจากอาการจะมีอาการของท้องแข็งทั่วท้องเลย จับบริเวณใดก็แข็ง และจะแข็งสักพักจากนั้นจะดีขึ้น ถ้าอาการเช่นนี้เกิดขึ้นและเริ่มถี่มากขึ้นแนะนำคุณแม่ควรไปโรงพยาบาลเพราะเป็นอาการเจ็บครรภ์ได้ค่ะ แต่ถ้าหากเป็นอาการปวดท้องน้อยหน่วงส่วนใหญ่จะพบเวลาเดินเยอะ ยืนนาน นั่งท่าเดิมนาน ๆ หรือเปลี่ยนอริยาบทกระทันหัน จะทำให้เกิดอาการดังกล่าวได้ อีกประการที่อยากเรียนแนะนำคือการสังเกการดิ้นของทารกในครรภ์ควรที่จะต่อเนื่องสม่ำเสมออย่างน้อย 10 ครั้งต่อวันจะถือว่าเป็นการดิ้นที่ปกติเป็นการบ่งบอกถึงสัญญาญาณชีพของลูกน้อยค่ะ"
ในช่วงไตรมาสสุดท้ายก่อนจะถึงกำหนดคลอด โดยเฉพาะเมื่ออายุครรภ์ครบ 9 เดือนแล้ว ในร่างกายของคุณแม่จะมีการเปลี่ยนแปลงอย่างมาก เพื่อเตรียมตัวสำหรับการคลอด หนึ่งในอาการที่พบบ่อยคือ ท้อง9เดือนเจ็บท้องจี๊ดๆด้านขวา ซึ่งอาจเกิดได้จากหลายสาเหตุ เช่น
-กล้ามเนื้อมดลูกหดเกร็ง เนื่องจากร่างกายเริ่มเตรียมตัวเข้าสู่กระบวนการคลอด การหดรัดตัวของมดลูกอาจทำให้เจ็บจี๊ดๆหรือปวดหน่วง บริเวณท้องน้อย ได้
-ทารกเคลื่อนไหวหรือเปลี่ยนท่า จะเกิดขึ้นเมื่อลูกดิ้นหรือเคลื่อนตัวไปทางด้านขวา สร้างแรงกดต่อผนังมดลูกหรือเส้นประสาท ทำให้เจ็บจี๊ดเฉพาะที่
-เอ็นกล้ามเนื้อมดลูกยืดตัว โดยเฉพาะในช่วงท้ายของการตั้งครรภ์ เอ็นที่ยึดมดลูกกับผนังช่องท้องจะยืดตัวมากขึ้น เป็นสาเหตุหนึ่งที่ทำให้เจ็บจี๊ดบริเวณปีกมดลูกข้างขวาได้
นอกจากนี้ บางครั้งอาการเจ็บอาจคล้ายกับภาวะ ท้อง 5 เดือน ปวดท้องหน่วง ๆ ท้องแข็ง ซึ่งหากเกิดถี่ขึ้น ควรระมัดระวังและสังเกตอาการอย่างอื่นอย่างใกล้ชิด
หากอาการไม่รุนแรงและยังไม่มีสัญญาณของการคลอด คุณแม่สามารถบรรเทาอาการปวดท้องเบื้องต้นได้ดังนี้
1.เปลี่ยนท่าทางในการนอนหรือนั่ง หากเจ็บมากตอนนั่งหรือนอน ควรเปลี่ยนอิริยาบถ อาจใช้หมอนหนุนหลังหรือใต้สะโพกเพื่อลดแรงกดทับ และบรรเทาอาการปวดได้ค่ะ
2.ประคบร้อนเบา ๆ โดยใช้กระเป๋าน้ำร้อนหรือผ้าชุบน้ำอุ่นวางไว้บริเวณที่ปวดเพื่อให้กล้ามเนื้อคลายตัว
3.พักผ่อนให้เพียงพอ เพราะอาการเจ็บปวดมักรุนแรงขึ้นเมื่อคุณแม่พักผ่อนไม่เพียงพอ
4.หลีกเลี่ยงการเดินนาน ๆ ยืนนานๆ หรือนั่งนานๆ การเดินมากๆ เพราะจะเกิดการกดทับบริเวณกล้ามเนื้ออุ้งเชิงกราน อาจทำให้ปวดหน่วงหรือเจ็บจี๊ด ๆ เพิ่มขึ้น
5.หายใจลึก ๆ ช้า ๆ เพื่อช่วยให้กล้ามเนื้อคลายตัว ลดตึงความตัวของกล้ามเนื้อ
อาการ เจ็บท้อง ท้องแข็งถี่ ไม่มีมูก ไม่มีน้ำเดิน อาจดูเหมือนไม่มีอันตราย แต่หากมีอาการดังต่อไปนี้ร่วมด้วย ได้แก่
-ปวดจี๊ดรุนแรงและต่อเนื่องนานกว่า 30 นาที หรือท้องแข็งถี่เกินกว่า 5 ครั้งใน 1 ชั่วโมง
-มีเลือดหรือมูกออกจากช่องคลอด
-ทารกดิ้นน้อยลง น้อยกว่า 10 ครั้งต่อวัน
-มีอาการวิงเวียน หน้ามืด คลื่นไส้ อาเจียนร่วมด้วย
ควรรีบพบแพทย์ทันที เพื่อรับการตรวจและวินิจฉัยเพิ่มเติม
แพทย์ส่วนใหญ่ให้คำแนะนำว่า ในช่วงตั้งครรภ์ปลายเดือนที่ 9 หากมีอาการ เจ็บปีกมดลูกข้างขวา หรือ ท้องแข็งเป็นระยะ ๆเป็นเรื่องปกติในกระบวนการเตรียมคลอด แต่หากมีอาการปวดจี๊ดถี่ขึ้น ควรติดตามความถี่และความรุนแรงของการเจ็บครรภ์ เพื่อเข้ารับการตรวจประเมินปากมดลูกว่าเริ่มเปิดหรือยัง
การเตรียมตัวให้พร้อมทั้งด้านร่างกายและจิตใจ รวมถึงสังเกตอาการตัวเองอย่างใกล้ชิด จะช่วยให้คุณแม่สามารถตัดสินใจเข้ารับการดูแลได้ทันเวลาเพื่อความปลอดภัยของคุณแม่และลูกน้อย
อะไรคือสัญญาณเตือนก่อนคลอด?
ท้องแข็งเป็นจังหวะ ถี่ขึ้น และรุนแรงขึ้น มีอาการปวดหลังร้าวมาท้องน้อย มีมูกเลือดออกจากช่องคลอด หรือมีน้ำเดิน
อาการเจ็บปีกมดลูกข้างขวาเป็นอย่างไร?
เป็นลักษณะปวดจี๊ด ๆ หรือหน่วง ๆ บริเวณท้องน้อยด้านขวา อาจรู้สึกคล้ายถูกดึงหรือเกร็ง อาการนี้ส่วนใหญ่เกิดจากการขยายตัวของเอ็นยึดมดลูก หรือมดลูกบีบตัวเพื่อเตรียมความพร้อมในการคลอด
เจ็บท้องใกล้คลอดเป็นยังไง?
รู้สึกปวดหลัง ท้องแข็งเป็นพัก ๆ ต่อไปจะถี่ขึ้นเรื่อย ๆ อาการปวดร้าวเพิ่มขึ้นบริเวณก้นกบ และ หัวเหน่า ร้าวมาที่ขาทั้ง 2 ข้าง เจ็บบริเวณรอบเอว ร้าวมาทางหน้าท้อง เจ็บเป็นจังหวะและถี่ขึ้น ระยะเวลาการ เจ็บปวดก็จะยาวนานขึ้นจากประมาณ 15 วินาทีต่อครั้งในระยะแรกจนเป็น 50-60 วินาทีในระยะคลอดโดยพบว่าท้องแข็งสัมพันธ์กับการเจ็บท้องและมีมูกเลือดไหลออกมาทางช่องคลอด หรือมีน้ำเดิน
M25-114
ทุกคำถามที่คุณแม่อยากรู้ เราพร้อมให้คำแนะนำโดยผู้เชี่ยวชาญพยาบาล และนักโภชนาการ.