สิ่งสำคัญที่ควรทราบ

นมแม่เป็นอาหารที่ดีที่สุดสำหรับทารก เราสนับสนุนคำแนะนำขององค์การอนามัยโลกในการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียวในช่วง 6 เดือนแรกของชีวิต จากนั้นเริ่มให้อาหารเสริมตามวัยที่ปลอดภัยอย่างเหมาะสมร่วมกับนมแม่จนครบ 2 ปี หรือนานกว่านั้น การได้รับโภชนาการที่ดีและสมดุลของมารดาในช่วงให้นมบุตรจึงมีความสำคัญยิ่ง  ทั้งนี้ หากมีความจำเป็นต้องใช้นมผสม ควรปรึกษาแพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพก่อนตัดสินใจ และควรปฏิบัติตามข้อแนะนำในการเตรียมและการใช้อย่างระมัดระวังเพื่อสุขภาพที่ดีของลูกรัก


โภชนาการที่ดีควบคู่กับการส่งเสริมพัฒนาการในแต่ละช่วงวัย คือ รากฐานสำคัญสำหรับการเจริญเติบโตของลูกรัก ฮาร์ททูฮาร์ทคลับ พร้อมเคียงข้างคุณแม่ ด้วยข้อมูลด้านโภชนาการและพัฒนาการที่เป็นประโยชน์ เพื่อสนับสนุนคุณภาพชีวิตที่ดีของทั้งคุณแม่และลูกรัก

difficulty-breathing-how-to-treat-it

ทริคหายใจเหนื่อย วิธีแก้ที่ถูกต้อง พร้อมคำแนะนำจากแพทย์

ตรวจสอบบทความโดย: ศุภลักษณ์ อารีมิตร
การพยาบาลและการผดุงครรภ์ ชั้น 1

อาการหายใจเหนื่อยเป็นอย่างไร

อาการที่รู้สึกหายใจเหนื่อย วิธีแก้นั้นต้องเริ่มจากการเข้าใจอาการก่อน หากรู้สึกว่าหายใจไม่พอ หายใจลำบาก เหมือนหายใจไม่อิ่ม อากาศเข้าปอดไม่พอ หรือที่ทางการแพทย์เรียกว่า dyspnea คือสัญญาณที่พบบ่อย โดยจะรู้สึกแน่นหน้าอก ต้องใช้แรงมากกว่าปกติในการหายใจ หรือหายใจเร็ว มีเสียงหวีด (wheezing) อาการนี้อาจเป็นเพียงภาวะชั่วคราวจากการออกแรงหรือความเครียด แต่บางครั้งก็อาจบ่งบอกถึงโรคที่รุนแรง จึงควรเข้าใจสาเหตุและวิธีการดูแลที่เหมาะสม

สาเหตุหลักที่ทำให้หายใจเหนื่อย

หายใจเหนื่อย วิธีแก้ไขดูแล ทุกครั้งที่มีอาการ ควรพิจารณาตั้งแต่สาเหตุที่ไม่รุนแรงไปจนถึงภาวะฉุกเฉิน ดังนี้ 

1.สาเหตุจากหัวใจและปอด

-โรคหัวใจล้มเหลว หัวใจขาดเลือด หรือโรคหลอดเลือดหัวใจ

-โรคปอด เช่น หอบหืด (asthma),  โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง( COPD), ปอดอักเสบ

2.ภาวะเฉียบพลันที่อันตราย

-ภูมิแพ้รุนแรง (Anaphylaxis)

-ลิ่มเลือดอุดตันในปอด (Pulmonary embolism)

-ปอดแฟบ หรือการอุดกั้นทางเดินหายใจ

3.ปัจจัยเรื้อรังและอื่น ๆ

-โลหิตจาง (Anemia)

-ความอ้วน, ขาดการออกกำลังกาย

-ความเครียด วิตกกังวล

-โรคอื่น ๆ เช่น กล้ามเนื้ออ่อนแรง  อาการบาดเจ็บที่ทำให้หายใจลำบาก (เช่น กระดูกซี่โครงหัก)

หายใจเหนื่อย วิธีแก้เบื้องต้นที่ทำได้เอง

หากคุณรู้สึก หายใจเหนื่อย วิธีแก้ไข ด้วยตัวเองเบื้องต้น สามารถทำได้ดังนี้

-หยุดพัก และปรับท่าทาง โดยนั่งพิงหรือท่า Tripod position (นั่งเอนไปข้างหน้า มือเท้าบนเข่า)

-ฝึกหายใจช้า ๆ: หายใจเข้าทางจมูก 3 วินาที กลั้นหายใจ 2 วินาที แล้วผ่อนออก 3 วินาที

-ดื่มน้ำให้เพียงพอ และอยู่ในที่อากาศถ่ายเท

-หากเกิดจากความเครียด ให้ฝึกหายใจแบบ Diaphragmatic breathing (หายใจจากหน้าท้อง) เพื่อผ่อนคลาย

หายใจเหนื่อยจากโรคหัวใจ วิธีแก้และการดูแล

ในกรณีที่ หายใจเหนื่อยจากโรคหัวใจ อาจมีอาการ แน่นหน้าอก หายใจลำบากเมื่อนอนราบ มีอาการบวมน้ำ (สัญญาณหัวใจล้มเหลว) และหากมีอาการหายใจเหนื่อย วิธีแก้เบื้องต้นคือการปรับท่านอนให้ศีรษะสูง และควรรีบไปพบแพทย์เพื่อตรวจร่างกายและรับการรักษาที่ถูกต้องเหมาะสมต่อไป

หายใจเหนื่อยจากโรคปอด วิธีแก้และการบรรเทา

เมื่ออาการหายใจเหนื่อยเกิดจากภาวะปอด เช่น โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง COPD จะเกิดภาวะ air trapping และ hyperinflation ทำให้หายใจลำบาก การบรรเทาอาการสามารถทำได้โดยใช้ยาขยายหลอดลม (inhaler), ปรับสภาพแวดล้อมให้ปลอดฝุ่นและลดมลภาวะ รวมถึงปฏิบัติตามแนวทางการดูแลผู้ป่วยโรค COPD ตามมาตรฐานที่ใช้ในประเทศไทย

หายใจเหนื่อยจากภูมิแพ้และหอบหืด วิธีดูแลเบื้องต้น

หากมีอาการหายใจเหนื่อยที่เกิดจากภูมิแพ้หรือหอบหืด ควรหลีกเลี่ยงสารก่อภูมิแพ้ เช่น ฝุ่น เกสรดอกไม้ หรือสารเคมีต่าง ๆ อาจใช้ยาสูดพ่น (inhaler) ตามคำแนะนำของแพทย์ แต่หากมีอาการรุนแรง เช่น แน่นหน้าอก หายใจไม่ออก ควรรีบไปพบแพทย์ทันที

หายใจเหนื่อยจากความเครียดและวิตกกังวล วิธีแก้

ความเครียด วิตกกังวล หรือ panic attack ก็เป็นสาเหตุสำคัญที่ทำให้หายใจเหนื่อย วิธีแก้ไขเบื้องต้น  คือฝึกหายใจช้า ๆ จากหน้าท้อง (diaphragmatic breathing) เพื่อควบคุมการหายใจเข้า-ออก ให้ช้าลงและลึกมากกว่าปกติ พยายามทำสมาธิ โยคะ หรือผ่อนคลายจิตใจ หากมีอาการรุนแรงควรปรึกษานักจิตวิทยา

difficulty-breathing-how-to-treat-it

การออกกำลังกายและการฝึกหายใจช่วยแก้หายใจเหนื่อยได้อย่างไร

-เดินช้า ๆ ยืดเหยียด หรือออกกำลังกายเบา ๆ อย่างสม่ำเสมอ

-ฝึกหายใจแบบ Diaphragmatic breathing(หายใจเข้าท้องป่อง- หายใจออกท้องแฟบ) เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานของปอด

-การออกกำลังกายช่วยลดภาวะ deconditioning(ภาวะที่ความสามารถของร่างกายลดลง) ซึ่งเป็นสาเหตุหนึ่งของอาการหายใจเหนื่อย

โภชนาการและอาหารที่ช่วยลดอาการหายใจเหนื่อย

-รับประทานอาหารที่มีธาตุเหล็กและวิตามินบี12 เพื่อป้องกันภาวะโลหิตจาง

-กินผัก ผลไม้ ธัญพืช ที่มีสารต้านการอักเสบ

-ผู้ป่วยโรคหัวใจควรจำกัดเกลือ และควบคุมอาหารตามที่แพทย์แนะนำอย่างเคร่งครัด

ข้อควรระวังเมื่อมีอาการหายใจเหนื่อยและสิ่งที่ไม่ควรทำ

-ห้ามซื้อยามารับประทานเองโดยไม่ปรึกษาแพทย์

-หลีกเลี่ยงบุหรี่และเครื่องดื่มแอลกอฮอล์

-หากมีอาการรุนแรง เช่น แน่นหน้าอก เหงื่อออกมาก ริมฝีปากหรือปลายมือเท้าเขียวซีด ควรรีบพบแพทย์ทันที

อาการ หายใจเหนื่อย อาจเกิดได้จากหลายสาเหตุ ตั้งแต่ความเหนื่อยล้าทั่วไป ความเครียด ไปจนถึงโรคหัวใจและปอดที่อันตราย ดังนั้นอาการ “หายใจเหนื่อย วิธีแก้” ครอบคลุมตั้งแต่การดูแลเบื้องต้นที่คุณทำเองได้ ไปจนถึงการปรึกษาแพทย์เมื่อเกิดจากภาวะที่รุนแรง เลือกใช้แนวทางแก้ที่เหมาะสมกับสาเหตุ แล้วดูแลสุขภาพปอดและหัวใจอย่างต่อเนื่องค่ะ แต่หากอาการไม่ดีขึ้นหรือมีสัญญาณรุนแรง ควรพบแพทย์เพื่อหาสาเหตุที่แท้จริงและรับการรักษาอย่างเหมาะสม

Careline Footer

Careline เคียงข้างคุณแม่…ดูแลลูกรัก

ทุกคำถามที่คุณแม่อยากรู้ เราพร้อมให้คำแนะนำโดยผู้เชี่ยวชาญพยาบาล และนักโภชนาการ.

x