สิ่งสำคัญที่ควรทราบ
นมแม่เป็นอาหารที่ดีที่สุดสำหรับทารก เราสนับสนุนคำแนะนำขององค์การอนามัยโลกในการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียวในช่วง 6 เดือนแรกของชีวิต จากนั้นเริ่มให้อาหารเสริมตามวัยที่ปลอดภัยอย่างเหมาะสมร่วมกับนมแม่จนครบ 2 ปี หรือนานกว่านั้น การได้รับโภชนาการที่ดีและสมดุลของมารดาในช่วงให้นมบุตรจึงมีความสำคัญยิ่ง ทั้งนี้ หากมีความจำเป็นต้องใช้นมผสม ควรปรึกษาแพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพก่อนตัดสินใจ และควรปฏิบัติตามข้อแนะนำในการเตรียมและการใช้อย่างระมัดระวังเพื่อสุขภาพที่ดีของลูกรัก
โภชนาการที่ดีควบคู่กับการส่งเสริมพัฒนาการในแต่ละช่วงวัย คือ รากฐานสำคัญสำหรับการเจริญเติบโตของลูกรัก ฮาร์ททูฮาร์ทคลับ พร้อมเคียงข้างคุณแม่ ด้วยข้อมูลด้านโภชนาการและพัฒนาการที่เป็นประโยชน์ เพื่อสนับสนุนคุณภาพชีวิตที่ดีของทั้งคุณแม่และลูกรัก
การเตรียมอุปกรณ์เด็กแรกเกิด คือ หนึ่งในภารกิจสำคัญของว่าที่คุณพ่อคุณแม่ เพราะช่วง 0–3 เดือน เป็นวัยที่ต้องการความปลอดภัย ความอ่อนโยน และการดูแลอย่างใกล้ชิด การมีของใช้ที่เหมาะสม ไม่มากเกินไป ไม่น้อยเกินไป จะช่วยลดความกังวลทำให้วันแรกที่ลูกลืมตามาดูโลกเต็มไปด้วยความพร้อมและความอุ่นใจ
เราได้รวบรวมเช็กลิสต์อุปกรณ์เด็กแรกเกิด แบบเน้นสิ่งที่จำเป็นจริง ๆ แยกชัดเจนว่าชิ้นไหนต้องมีและชิ้นไหนซื้อเป็นตัวเลือกเสริม รวมถึงงบประมาณที่ควรเตรียม เพื่อให้การวางแผนก่อนคลอดง่ายขึ้นกว่าที่คิด
ตรวจสอบบทความโดย: พิมพ์พิชญา จันทร์หอม
พยาบาลศาสตรบัณฑิต การพยาบาลและการผดุงครรภ์
การพยาบาลเฉพาะทางผู้ป่วยผู้ใหญ่วิกฤต
เลือกอ่านตามหัวข้อที่ต้องการ
เช็กลิสต์ 10 อุปกรณ์เด็กแรกเกิด ที่จำเป็นที่สุด
ของใช้จำเป็น VS ของใช้ฟุ่มเฟือย
เมื่อมีลูกแรกเกิด การเตรียม อุปกรณ์เด็กแรกเกิด ที่จำเป็นอย่างเหมาะสมเป็นสิ่งสำคัญ เพื่อความปลอดภัย สุขอนามัย และความสะดวกของทั้งทารกและพ่อแม่ ผู้ปกครองในช่วงเริ่มต้นการดูแลอุปกรณ์เด็กแรกเกิดที่จำเป็น ได้แก่
1.คาร์ซีท (ที่นั่งนิรภัยเด็ก) อุปกรณ์สำคัญเมื่อเดินทางด้วยรถยนต์ ช่วยลดความเสี่ยงการบาดเจ็บรุนแรงจากอุบัติเหตุ
2.เตียงนอน / เบาะนอนเด็กแรกเกิด ควรเป็นที่นอนแข็งพอดี ไม่นิ่มเกินไป และไม่มีสิ่งของเสี่ยงต่อการอุดกั้นทางเดินหายใจ
3.ผ้าห่อตัวทารก ช่วยให้ทารกรู้สึกอบอุ่น ปลอดภัย และสงบ
4.ผ้าอ้อม (แบบสำเร็จรูปหรือผ้าอ้อมผ้าฝ้าย) ใช้เปลี่ยนบ่อยในช่วงแรก
5.ผ้าเช็ดตัว / ผ้าเช็ดหน้าเด็ก ควรเป็นผ้านุ่ม ซับน้ำดี ระบายอากาศได้
6.อ่างอาบน้ำเด็ก และผลิตภัณฑ์อาบน้ำสูตรอ่อนโยน ลดการระคายเคืองผิว
7.ขวดนม / จุกนม แม้เลี้ยงลูกด้วยนมแม่ ควรเตรียมสำรองเผื่อจำเป็น
8.อุปกรณ์ทำความสะอาดขวดนม เช่น แปรงล้างขวด เพื่อสุขอนามัยที่ดี
9.ชุดปฐมพยาบาลเบื้องต้นสำหรับทารก เช่น ปรอทวัดไข้ น้ำเกลือ ยาทาผื่นผ้าอ้อม
10.กรรไกรหรืออุปกรณ์ตัดเล็บเด็ก ป้องกันทารกข่วนตัวเอง
ในการเตรียมอุปกรณ์เด็กแรกเกิด พ่อแม่ควรแยกระหว่างสิ่งที่จำเป็นกับสิ่งที่ฟุ่มเฟือยเพื่อไม่ให้ค่าใช้จ่ายบานปลาย
-จำเป็น เช่น คาร์ซีท, เตียงนอน, ผ้าอ้อม, ขวดนม, ชุดปฐมพยาบาล
-ฟุ่มเฟือย /สามารถซื้อทีหลัง เช่น เปลโยกไฟฟ้า, เครื่องอบยูวีขวดนม, หม้อนึ่งขวด, ตู้อุ่นขวด
อุปกรณ์สำหรับแม่แต่ละสายการเลี้ยงลูก
แม่สายเต้า (ให้นมแม่) อุปกรณ์เด็กแรกเกิดที่แนะนำ ได้แก่ บราให้นม แผ่นซับน้ำนม หมอนรองให้นม และถุงเก็บน้ำนมในกรณีที่ปั๊มนม เพื่อความสะดวกและสุขอนามัย
แม่สายขวด (นมผง / ป้อนนม) ควรเตรียมขวดนมให้เพียงพอ อย่างน้อย 4–6 ขวด พร้อมจุกนม แปรงล้างขวด น้ำยาล้างขวด และที่ตากขวดนม เพื่อการใช้งานได้ต่อเนื่อง
เตียง / เบาะนอนเด็ก ควรใช้ที่นอนแข็งและแน่นเพื่อความปลอดภัย หลีกเลี่ยงสิ่งอ่อนนิ่ม เช่น หมอนหนา หรือผ้าห่มหนา และแนะนำให้นอนหงายบนที่นอนที่ปลอดภัย ตามหลักการแพทย์ผ้าห่อตัวทารก ควรเลือกผ้าที่ระบายอากาศได้ดี ห่อตัวแบบพอดี ไม่แน่นเกินไป เพื่อให้ลูกอบอุ่นและสบายชุดเครื่องนอนเด็กแรกเกิด ควรเลือกแบบเรียบ ไม่มีสิ่งของเกินจำเป็น เพื่อช่วยลดอันตรายและส่งเสริมสุขภาพทารก ในระยะยาว
สำหรับเด็กแรกเกิด ควรเตรียมเสื้อผ้า ขนาด Newborn หรือ 0–3 เดือน
จำนวนที่แนะนำ: บอดี้สูทหรือชุดหมีประมาณ 8–12 ชุด หมวก 2–3 ใบ และถุงมือ–ถุงเท้าหลายคู่(หากตัดเล็บบ่อย ใช้เพียง 5-7 คู่) เพื่อรองรับการเปลี่ยนบ่อย
ทั้งนี้ควรซักเสื้อผ้าล่วงหน้าก่อนใช้งานทุกครั้ง เพื่อขจัดสารเคมีตกค้างและลดการระคายเคืองผิวทารก อย่างปลอดภัย
-คาร์ซีท (ที่นั่งนิรภัยเด็ก) อุปกรณ์เด็กแรกเกิดชิ้นสำคัญมาก การใช้คาร์ซีทอย่างเหมาะสมสามารถลดความเสี่ยงต่อการบาดเจ็บหรือเสียชีวิตได้มาก
-รถเข็น (Stroller) เลือกรถเข็นที่สามารถเอนราบหรือใกล้ราบ เพื่อรองรับเด็กแรกเกิดที่ยังไม่คอแข็ง เน้นความปลอดภัย มีเบรกที่มั่นคง, เข็มขัดนิรภัย 5 จุด จะช่วยให้ปลอดภัยมากขึ้น
ตู้ยาสามัญประจำบ้าน อุปกรณ์เด็กแรกเกิด ที่ควรเน้นเวชภัณฑ์พื้นฐานที่ปลอดภัย มากกว่ายารับประทาน เนื่องจากทารกมีความไวต่อยาและสารเคมี ควรจัดตู้ยาในที่แห้ง พ้นมือเด็ก และแยกจากยาของผู้ใหญ่ เวชภัณฑ์ที่ควรมี ได้แก่ ปรอทวัดไข้ น้ำเกลือ สำลี ผ้าก๊อซ พลาสเตอร์อ่อนโยน และครีมทาผื่นผ้าอ้อมสูตรอ่อนโยน ไม่ควรให้ยารับประทานเองโดยไม่มีคำสั่งแพทย์ หากทารกมีอาการผิดปกติควรรีบพบแพทย์ทันที
จุกหลอก เป็นอุปกรณ์เด็กแรกเกิดยอดนิยม ช่วยให้ทารกสงบลง แต่ควรใช้ในเวลาที่เหมาะสม ไม่ใช้ต่อเนื่องเพราะจะทำให้ลูกติดจุกหลอกได้ และไม่ควรใช้แทนการให้นมหรือการปลอบโยนเมื่อทารกหิว
เปลโยก / เปลแขวน ช่วยกล่อมให้หลับง่ายขึ้น แต่ควรใช้ด้วยความระมัดระวัง และมีผู้ดูแลใกล้ชิด ไม่ควรให้ทารกนอนแทนเตียงตลอดทั้งคืน
โมบายแขวน / ของเล่นเสริมพัฒนาการ ช่วยกระตุ้นการมองเห็นและการได้ยิน เสริมพัฒนาการตามวัย ควรแขวนในตำแหน่งที่สูงและปลอดภัย
1.ตู้อบยูวีฆ่าเชื้อขวดนม เหมาะใช้ช่วงแรก เพื่อความสะอาดและปลอดภัย
2.หม้อนึ่งขวดนมขนาดใหญ่ บางบ้านใช้งานเพียงระยะสั้น
3.ชุดเสื้อผ้าแฟชั่นไซซ์ Newborn ซื้อเยอะเกินไป เพราะเด็กโตเร็ว อาจใส่ไม่ทัน
4.รองเท้าเด็กแรกเกิด มักได้ใช้ไม่กี่ครั้ง ยังไม่จำเป็นในช่วงแรก
5.เป้อุ้มแบบซับซ้อน สำหรับเด็กแรกเกิดอาจยังไม่จำเป็น หากไม่ได้ออกนอกบ้านบ่อย
เริ่มประมาณเดือนที่ 6–7 ของการตั้งครรภ์ เพื่อเช็คลิสต์อุปกรณ์เด็กแรกเกิดที่ต้องซื้อ พอเริ่มเข้าสู่เดือนที่ 8–9 ให้สั่งของชิ้นใหญ่ เช่น เตียง, คาร์ซีท, รถเข็น เน้นตรวจสอบตามมาตรฐานความปลอดภัยของอุปกรณ์ มี มอก.รองรับ โดยเฉพาะคาร์ซีท เมื่อใกล้คลอดให้ซักเสื้อผ้าเด็ก และทำความสะอาดอุปกรณ์ก่อนใช้
เริ่มต้นอาจจะต้องวางแผนการซื้อของโดยเน้นดังนี้
-คาร์ซีท อาจเป็นงบหลัก เพราะเป็นอุปกรณ์ปลอดภัยสำคัญ
-เตียงเด็กรวมเบาะนอน ควรเลือกแบบคุ้มค่าแต่ปลอดภัย
-เสื้อผ้า, ผ้าอ้อม, ขวดนม ซื้อให้พอดี ไม่มากเกินจำเป็น
-อุปกรณ์เสริม เช่น เปล, โมบาย ส่วนของอย่างอื่นสามารถรอซื้อทีหลังได้ถ้าต้องการ
อ้างอิงจาก
https://anamai.moph.go.th/th/news-anamai/38515
https://www.bangpakok3.com/care_blog/view/309
https://healthymediahub.thaihealth.or.th/storage/mediafiles/010120208W.pdf
https://www.doctor.or.th/article/detail/4832
https://sriphat.med.cmu.ac.th/th/knowledge-571
https://so01.tci-thaijo.org/index.php/ajnu/article/view/73252
https://ddc.moph.go.th/uploads/publish/1715820250609072303.pdf
https://www.tessabankanluang.go.th/content-27-75.html
ทุกคำถามที่คุณแม่อยากรู้ เราพร้อมให้คำแนะนำโดยผู้เชี่ยวชาญพยาบาล และนักโภชนาการ.