สิ่งสำคัญที่ควรทราบ

นมแม่เป็นอาหารที่ดีที่สุดสำหรับทารก เราสนับสนุนคำแนะนำขององค์การอนามัยโลกในการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียวในช่วง 6 เดือนแรกของชีวิต จากนั้นเริ่มให้อาหารเสริมตามวัยที่ปลอดภัยอย่างเหมาะสมร่วมกับนมแม่จนครบ 2 ปี หรือนานกว่านั้น การได้รับโภชนาการที่ดีและสมดุลของมารดาในช่วงให้นมบุตรจึงมีความสำคัญยิ่ง ทั้งนี้ หากมีความจำเป็นต้องใช้นมผสม ควรปรึกษาแพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพก่อนตัดสินใจ และควรปฏิบัติตามข้อแนะนำในการเตรียมและการใช้อย่างระมัดระวังเพื่อสุขภาพที่ดีของลูกรัก

โภชนาการที่ดีควบคู่กับการส่งเสริมพัฒนาการในแต่ละช่วงวัย คือ รากฐานสำคัญสำหรับการเจริญเติบโตของลูกรัก ฮาร์ททูฮาร์ทคลับ พร้อมเคียงข้างคุณแม่ ด้วยข้อมูลด้านโภชนาการและพัฒนาการที่เป็นประโยชน์ เพื่อสนับสนุนคุณภาพชีวิตที่ดีของทั้งคุณแม่และลูกรัก

รวมกิจกรรมพัฒนาสมองเด็กสนุก ๆ ปั้นลูกให้ฉลาด พัฒนาสมองตามวัย

วัยเด็กเป็นช่วงเวลาสั้นๆ และมีค่า ที่เต็มไปด้วยโอกาสในการเรียนรู้ สมองของลูกน้อยกำลังพัฒนาอย่างต่อเนื่องในการรับประสบการณ์ใหม่ ๆ จึงเป็นช่วงเวลาทองที่คุณพ่อคุณแม่ควรส่งต่อสิ่งที่ดีให้เขาได้มากที่สุด ไม่ว่าจะเป็นการใช้เวลาร่วมกัน การเล่นสนุก หรือการทำกิจกรรมเล็ก ๆ ที่ช่วยกระตุ้นการเรียนรู้ไปพร้อมกับความสุข ไม่ว่าจะเป็นการชวนระบายสี ฟังเพลง หรือเล่านิทานก่อนนอน กิจกรรมเหล่านี้ล้วนเป็น กิจกรรมพัฒนาสมองเด็ก ทั้งสิ้น และบทความนี้ได้รวบรวมกิจกรรมที่ทั้งสนุกและมีประโยชน์ต่อลูกน้อย มาให้คุณพ่อคุณแม่ได้ลองชวนลูกมาใช้เวลาร่วมกัน

brain-development-activities-for-children

เลือกอ่านตามหัวข้อที่ต้องการ

พัฒนาการสมองเด็กแต่ละช่วงวัยและกิจกรรมที่เหมาะสม

เสริมสมองด้วยการเล่น: เรียนรู้ผ่านความสนุก

ดนตรีช่วยกระตุ้นสมองเด็กได้อย่างไร?

กิจกรรมศิลปะกับการพัฒนาทักษะสมองซีกขวา

นิทานก่อนนอน: กระตุ้นสมองและจินตนาการ

เกมฝึกความจำและสมาธิเพื่อพัฒนาสมองเด็ก

เทคนิคฝึกสมองเด็กสองภาษา: เสริมสร้างการคิดวิเคราะห์

Brain Gym สำหรับเด็ก: กิจกรรมขยับร่างกายกระตุ้นสมอง

สัญญาณที่บอกว่าคุณพ่อคุณแม่ควรเพิ่มกิจกรรมพัฒนาสมองให้กับลูก

ตรวจสอบบทความโดย: ปรียาภรณ์ อัมหธร

วิทยาศาตรบัณฑิต สาธารณสุขศาสตร์ สาขาโภชนวิทยา

ศิลปศาสตร์มหาบัณฑิต จิตวิทยาสาขาจิตวิทยาพัฒนาการ

พัฒนาการสมองเด็กแต่ละช่วงวัยและกิจกรรมที่เหมาะสม

วัยเด็กเป็นช่วงที่สมองเติบโตเร็วที่สุด หากคุณพ่อคุณแม่มีความเข้าใจว่าสมองส่วนไหนของลูกกำลังพัฒนา จะช่วยให้เราสามารถเลือกกิจกรรมพัฒนาสมองเด็กที่เหมาะสมกับลูกได้มากขึ้น

- วัยแรกเกิด - 2 ขวบ: สมองส่วนการรับรู้ประสาทสัมผัสและการเคลื่อนไหวมีการพัฒนาอย่างรวดเร็ว กิจกรรมที่แนะนำคือกิจกรรมที่เน้นการสัมผัส การมองเห็น การได้ยิน และการเคลื่อนไหว เช่น Tummy Time การเล่นโมบายสีสดใส การร้องเพลงกล่อม และการคลาน จะช่วยกระตุ้นการเชื่อมโยงของเซลล์สมอง

- วัย 2 - 6 ขวบ: เป็นช่วงที่สมองส่วนภาษา ตรรกะ และอารมณ์พัฒนา การเล่านิทาน การอ่านหนังสือภาพ การเล่นบทบาทสมมติ และการให้เด็กมีส่วนร่วมในการตัดสินใจเล็ก ๆ น้อย ๆ จะช่วยเสริมทักษะการตัดสินใจอย่างสร้างสรรค์

- วัย 6 ขวบขึ้นไป: สมองส่วนการคิดวิเคราะห์ การแก้ปัญหา และการควบคุมตนเองพัฒนาอย่างต่อเนื่อง ควรเน้นกิจกรรมที่ท้าทายความคิด เช่น เกมกระดาน ปริศนาวิทยาศาสตร์ หรือการเล่นกีฬาที่ต้องใช้กลยุทธ์

เสริมสมองด้วยการเล่น: เรียนรู้ผ่านความสนุก

สำหรับเด็กแล้ว การเล่นไม่ใช่แค่เรื่องสนุก แต่คือกระบวนการเรียนรู้ในแบบที่เป็นธรรมชาติ ให้ลูกได้มีโอกาสสำรวจ ทดลอง คิด สื่อสาร และใช้จินตนาการอย่างเต็มที่ ซึ่งทั้งหมดนี้เป็นพื้นฐานสำคัญของการพัฒนาสมอง การได้เล่นในรูปแบบที่มีบทบาทแตกต่างกัน จะสามารถส่งเสริมพัฒนาการในหลายๆด้านไปพร้อมๆกัน

- เล่นสร้างสรรค์ (Creative Play)

เช่น การต่อบล็อก เลโก้ ปั้นดินน้ำมัน เป็นกิจกรรมที่ช่วยให้เด็กได้ฝึกคิดแก้ปัญหา วางแผน การคิดเชิงมิติสัมพันธ์ ระหว่างสมอง และกล้ามเนื้อมัดเล็ก และความคิดสร้างสรรค์

- เล่นบทบาทสมมติ (Role Play)

เช่น การเล่นเป็นคุณหมอ คนขายของ หรือฮีโร่ในจินตนาการ ไม่เพียงแต่ช่วยฝึกภาษาและการสื่อสาร พัฒนาอารมณ์ แต่ยังช่วยให้เด็กเรียนรู้ และเข้าใจกติกาของการอยู่ร่วมกับผู้อื่นอย่างมีความสุข

- เล่นกลางแจ้ง (Outdoor Play)

การวิ่ง ปีนป่าย ขี่จักรยาน หรือแม้แต่การเล่นทราย ล้วนช่วยให้เด็กได้ออกแรง ฝึกการทรงตัว ประสานงานระหว่างสายตาและมือ ซึ่งเป็นส่วนสำคัญต่อพัฒนาการของสมอง

ดนตรีช่วยกระตุ้นสมองเด็กได้อย่างไร?

เสียงเพลงนอกจากจะช่วยสร้างความเพลิดเพลินให้กับเด็กแล้ว ยังช่วยกระตุ้นสมองหลายส่วนให้ทำงานประสานกัน ทั้งด้านความคิดความจำ ภาษา และการเคลื่อนไหวอย่างมีจังหวะ ทำให้สมองทั้งซีกซ้ายและซีกขวาทำงานร่วมกันอย่างสมดุล

เด็กที่ได้ฟังดนตรีตั้งแต่อายุน้อย ไม่ว่าจะเป็นการฟัง ร้อง หรือเล่นเครื่องดนตรี มีแนวโน้มที่จะพัฒนาทักษะด้านภาษา การอ่าน และการสื่อสารได้ดีกว่าเด็กในกลุ่มที่ไม่ได้รับการส่งเสริมในด้านนี้ เพียงแค่เปิดเพลงจังหวะสบาย ๆ หรือชวนกันร้องเพลงง่าย ๆ ตอนอาบน้ำ ตอนขับรถ หรือก่อนนอน สมองของลูกก็กำลังได้รับการฝึกฝนอย่างเป็นธรรมชาติ

กิจกรรมศิลปะกับการพัฒนาทักษะสมองซีกขวา

กิจกรรมศิลปะ เช่น การวาดรูป ระบายสี ปั้น หรือประดิษฐ์สิ่งของ ช่วยกระตุ้นการทำงานของสมองซีกขวา ซึ่งเกี่ยวข้องกับความคิดสร้างสรรค์ จินตนาการ และการรับรู้ทางมิติสัมพันธ์ อีกทั้งยังช่วยพัฒนากล้ามเนื้อมัดเล็ก และกระตุ้นความคิดนอกกรอบ

นิทานก่อนนอน: กระตุ้นสมองและจินตนาการ

การเล่านิทานก่อนนอนเป็นช่วงเวลาที่คุณพ่อคุณแม่จะได้ใช้เวลากับลูกน้อยอย่างอบอุ่น และยังช่วยกระตุ้นจินตนาการ ความคิดสร้างสรรค์ พัฒนาการทางภาษา และยังเป็นช่วงเวลาที่ทำให้ลูกน้อยได้ผ่อนคลายก่อนนอนพร้อมพักผ่อนอย่างเต็มที่

เกมฝึกความจำและสมาธิเพื่อพัฒนาสมองเด็ก

เกมที่เน้นการฝึกความจำและสมาธิ เช่น เกมจับคู่ภาพ เกมทายคำ หรือเกม Sudoku ช่วยเสริมสร้างทักษะการจดจำ การคิดวิเคราะห์ และความสามารถในการจดจ่อกับสิ่งใดสิ่งหนึ่ง

เทคนิคฝึกสมองเด็กสองภาษา: เสริมสร้างการคิดวิเคราะห์

งานวิจัยหลายชิ้นระบุว่า เด็กที่พูดได้สองภาษาจะมีทักษะการคิดวิเคราะห์ การแก้ปัญหา และความยืดหยุ่นทางความคิดที่ดีกว่า เนื่องจากสมองมีการสลับใช้ภาษา การพาไปห้องสมุดที่มีหนังสือนิทานสองภาษา หรือการเปิดการ์ตูนสองภาษาให้ลูกดู สามารถช่วยส่งเสริมการเรียนรู้ได้เป็นอย่างดี

Brain Gym สำหรับเด็ก: กิจกรรมขยับร่างกายกระตุ้นสมอง

Brain Gym คือชุดของการเคลื่อนไหวที่ออกแบบมาเพื่อเชื่อมโยงการทำงานของสมองซีกซ้ายและซีกขวาเข้าด้วยกัน การเคลื่อนไหวอย่างง่าย ๆ เช่น การไขว้แขนไขว้ขา การแตะสลับข้าง หรือการวาดวงกลมด้วยมือสองข้างพร้อมกัน ช่วยกระตุ้นการไหลเวียนของเลือดไปยังสมอง เพิ่มสมาธิ ความจำ และทักษะการเรียนรู้ กิจกรรมเหล่านี้สามารถทำได้ง่าย ๆ ที่บ้าน และใช้เวลาไม่นาน

สัญญาณที่บอกว่าลูกควรได้รับกิจกรรมพัฒนาสมองมากขึ้น

พัฒนาการของเด็กแต่ละคนต่างกันไป หากสังเกตว่าลูกมีแนวโน้มบางอย่าง เช่น เบื่อง่าย ขาดสมาธิ หรือพัฒนาการบางอย่างดูช้ากว่าเพื่อนวัยเดียวกัน อาจเป็นสัญญาณที่บอกว่าสมองของเขาต้องการการกระตุ้นเพิ่มเติม

การเสริมด้วยกิจกรรมที่เหมาะสมไม่ได้แปลว่าลูกมีปัญหา แต่เป็นการเปิดโอกาสให้เขาเติบโตในแบบของตัวเอง หากคุณพ่อคุณแม่กังวลอาจลองปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านพัฒนาการเด็ก เพื่อหาแนวทางที่เหมาะกับลูกที่สุด เพราะการใส่ใจกิจกรรมพัฒนาสมองเด็กตั้งแต่ยังเล็ก ทั้งเรียนรู้จากการเล่น การฟัง และการสัมผัสประสบการณ์ใหม่ ๆ จะช่วยให้ลูกเติบโตอย่างมั่นใจและมีความสุข

อ้างอิงจาก

https://www.zerotothree.org/resource/distillation/understanding-brain-development-in-babies-and-toddlers

https://www.brighthorizons.com/article/children/child-development-activities-for-everyday-brain-building

https://www.phyathai.com/th/article/2594-%E0%B8%9E%E0%B8%B1%E0%B8%92%E0%B8%99%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%A5%E0%B8%B9%E0%B8%81%E0%B8%99%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%A2__%E0%B8%94%E0%B9%89?srsltid=AfmBOooyBTD0vZyIncgWe_Xkf_JP5B6xpcLBlHtONOl1BXw3Fp6mgJuU

https://www.cincinnatichildrens.org/health/s/6-12-years

https://bangkokpattayahospital.com/th/health-articles-th/child-health-th/tummy-time/?srsltid=AfmBOopHZ1A9XEk0rl7zKtVC64EJCsgV5QLnM4upWMwY2VhHPFQ7ho1K

https://www.unicef.org/parenting/child-care/science-of-play

https://www.child-encyclopedia.com/outdoor-play/according-experts/influence-outdoor-play-social-and-cognitive-development

https://www.youngciety.com/article/journal/learning-through-play-for-kids.html

https://time.com/3634995/study-kids-engaged-music-class-for-benefits-northwestern

https://multimedia.anamai.moph.go.th/help-knowledgs/heath_me_37_child_9/

https://www.childcrisisaz.org/post/5-incredible-benefits-of-art-for-kids